Wat zeg ik tegen mijn moeder als ze zegt dat dit de beste Thanksgiving tot nu toe is en ik denk dat ze misschien wel gelijk heeft?

De Tao die kan worden uitgelegd is niet de Tao — en de goede dag die wordt getheorieëerd is al half weg. Het taoïsme ziet je naar de geschiedenis van moeilijkere jaren greifen, de katalogus van vorige novemberstanden, de framing die deze zou doen begrijpen, en het noemt die zet bij zijn naam: bescherming. Je wikkelt je handen om de keel van het moment om het tegen te houden dat het vertrekt, wat de zekerste manier is om het te doen weggaan. De vallei kondigde niet aan dat hij vol was. De rivier pause niet om te bevestigen dat hij stroomt. Zeg haar dat ze gelijk heeft, en hou dan op. Laat de volheid daar zitten zonder je narratief die op zijn plaats houdt. Je verklaart jezelf al jaren uit goede dagen. Niet deze.

“Voor de geest die stil is, geeft het hele universum zich over.”

— Toegeschreven aan Zhuangzi

Het boeddhisme vraagt niet of de dag het best was — het vraagt waar je was terwijl het gebeurde. Je stond in de deuropening met de gedachte als iets in een jaszak, niet helemaal vertrouwend, en de deuropening is niet de kamer. Dit is de leer: het meten van vreugde en het ervaren van vreugde kunnen niet in hetzelfde moment plaatsvinden. De schotels waren warm. Ze zat aan tafel. De kamer was al vol van wat je besloot of je toe zou laten. Vergankelijkheid is geen reden om in te houden — het is de precieze reden om te spreken. De Tweede Edele Waarheid noemt verlangen als lijden, maar vasthouden aan skepticisme is ook verlangen: de honger om je verdedigd te blijven tegen iets dat al, stil, is gearriveerd.

“Als je aanwezig bent, zul je ontdekken dat het leven diep bevredigend is, zoals het nu is.”

— Thich Nhat Hanh, The Heart of the Buddha's Teaching

Het existentialisme biedt geen troost — het biedt de drie antwoorden die je in plaats daarvan zult geven: de grap die het moment laat glippen, de generieke dankbaarheid die je op veilige afstand houdt, de memento mori-wending die haar geluk in een les over sterfelijkheid verandert. Alle drie zijn elegante terugtrekkingen. Alle drie laten je de kamer verlaten zonder erin te zijn geweest. Sartre stelde dat slechte trouw niet liegen tegen anderen is, maar jezelf liegen over je eigen vrijheid — en hier is de vrijheid eenvoudig: je kunt instemmen, openhartig, zonder ironie, zonder het harnas van wijsheid. De authentieke daad is niet de dappere of de poëtische. Het is de onbeschermde. Je weet dat wat zij zei waar is. De enige vraag is of je jezelf toestaat degene te zijn voor wie het waar is.

“De mens is veroordeeld vrij te zijn.”

— Jean-Paul Sartre, Existentialism Is a Humanism

Vedanta kijkt naar degene die in de deuropening staat en de dag weegt als een munt — beslist of het telt, de bewijzen telt, het vonnis inhoudt — en vraagt: wie weegt? Tat tvam asi, dat ben jij: degene die haar woorden ontvangt en degene die ze sprak ontstaan uit dezelfde grond. De Upanishaden beschrijven vreugde niet als iets verkregen; zij beschrijven het als iets ontdekt wanneer het kleine zelf zijn audit stopt. Je aarzeling is niet voorzichtigheid — het is de laatste muur die het ego bouwt voordat het togeeft dat iets goed was zonder je toestemming nodig te hebben. De dag had je goedkeuring niet nodig. Goedheid werd niet ingehouden in afwachting van je akkoord. Je bent niet de rechter van dit moment. Je bent ook, volledig, dit moment.

“Tat tvam asi — Dat ben jij.”

— Chandogya Upanishad 6.8.7

De Cynische filosoven — Diogenes in zijn ton, Crates die zijn fortuin in de straat weggeeft — waren geen skeptici van vreugde. Ze waren skeptici van de optredens die vreugde op armlengte houden: de status, de verzameling, het zorgvuldige onderhoud van een zelf dat te verfijnd is om te worden bewogen. Je hebt de hele dag je twijfel geoefend. Misschien het hele jaar. Het iets in je borst toen ze het zei was het mechanisme dat eindelijk haperde — nog niet openend, alleen draaiend — omdat je je zo veel keer tegen dit soort eenvoudig goedheid hebt afgesloten dat het slot bijna draagvermogen is nu. Diogenes vroeg Alexander de Grote zijn zon niet te blokkeren. Dat is de hele leer. Iets waarachtigs staat recht voor je. Kom uit zijn licht. Ze heeft gelijk. Je weet dat ze gelijk heeft. Zeg het, hardop, nu, terwijl ze nog in de kamer is.

“De grondslag van elke staat is de opvoeding van haar jongeren.”

— Diogenes van Sinope, zoals opgetekend door Diogenes Laërtius