Waarom ziet mijn buurvrouw er op drieënzeventig beter uit dan ik op eenenveertig, en is dat iets wat ik moet oplossen of gewoon moeten wantrouwen?

Je buurvrouw is niet de variabele — je weet dit al, daarom steekt de vraag om twee uur 's nachts als je het gezicht maakt dat je je in je eigen spiegelbeeld maakt. Stoïsche oefening is genadeloos structureel: onderscheid wat je kunt besturen van wat niet, en stop met geld uitgeven in de tweede kolom. Zijn genetica, zijn cortisol, zijn bepaalde geluk met decennia — niet van jou. Je slaapuur, je keuzes om tien uur 's avonds, de wandeling die je sinds maart uitstelt — volkomen van jou. Wrok is geen gevoel om mee om te gaan; het is een verkeerde toewijzing van aandacht, een man die een kasboek controleert waaraan hij niet bevoegd is. Los het tafelprobleem op. Laat zijn gezicht met rust.

“Je hebt macht over je geest, niet over externe gebeurtenissen. Realiseer dit, en je zult sterkte vinden.”

— Marcus Aurelius, Meditaties

Ibn Arabi leerde dat Gods zelfopenbaring — tajalli — zich nooit herhaalt. Elk gezicht is een eenmalige doorbreking van het Werkelijke in vorm, onherhaalbaar, al voorbijgaand. Je buurvrouw op drieënzeventig is een glimp van de Geliefde die niet zal terugkomen in die exacte configuratie van licht en verdriet en bot. De afgunst die op een dinsdagmiddag in je borst zit, is geen karakterfout; het is de ziel die een herkenning verkeerd leest. Je hebt het gezicht van de Geliefde zien dragen in een vreemdelinghuid en het vergelijking genoemd toen het dichter bij verlangen was. Los niets op. Wantrouw niets. De wond die open blijft is degene die bidt.

“Het hart is de spiegel van het Goddelijke — poets het, en het gezicht van de Geliefde verschijnt in elk gezicht.”

— Ibn Arabi, Fusus al-Hikam

Het universum stuurde geen memo om symmetrie te garanderen tussen decennium en elasticiteit, geen verbond dat stipuleerde wat eenenveertig verdient boven drieënzeventig. Dat is niet het schandaal hier. Wat pijn doet is het bewijs dat het gezicht van je buurvrouw levert: dat het lichaam altijd een tekst is geweest die je schreef, één overgeslagen ochtend tegelijk, één ingeslikt besluit tegelijk, elk jaar dat je op toestemming wachtte van omstandigheden die het nooit zouden geven. Sartres slechte trouw is precies dit — autheurschap uitbesteden en dan wrok voelen tegen de ghostwriter. Los het op of niet; wantrouw het of niet. Maar weet dat de derde optie — blijven vragen of je zou moeten — de duurste keuze op het menu is.

“Mens is veroordeeld vrij te zijn; want eenmaal in de wereld geworpen, is hij verantwoordelijk voor alles wat hij doet.”

— Jean-Paul Sartre, Het Existentialisme Is een Humanisme

Je hebt de blaasbalg bediend — licht forcerend, de spiegel forcerend iets op te leveren dat het niet heeft aangeboden, het gezicht forcerend in navolging van een rooster waar het zich nooit aan gebonden heeft. Je buurvrouw op drieënzeventig stopte ergens rond vijftig met duwen, misschien eerder, en de vallei vulde zich vanzelf, de manier waarop valleien zich altijd vullen als het afdammen stopt. De water van de Tao Te Ching discourageert niet met de steen over wie van hen harder is — het vindt simpelweg de lage plaats en vestigt zich. Het ongehouwen blok verliest zijn aard niet aan tijd maar aan de beitel die je blijft oppakken. Je bent eenenveertig en snijdt nog steeds woedend. Zet het gereedschap voor één middag neer en zie wat het hout al is.

“De Tao die kan worden benoemd is niet de eeuwige Tao. Het ongehouwen blok bevat alle mogelijkheden.”

— Tao Te Ching, Hoofdstuk 1 & 28

Jukbeenderen en collageen werden verdeeld zoals alles anders — zonder een dossiersysteem, zonder een beroepsprocedure, zonder enig geregistreerd belang in je eenenveertig jaar van verschijnen. Camus' Sisyphus voelt geen wrok tegen de steen omdat wrok zou vereisen dat de steen iets zou hebben betekend door terug te rollen. Het gezicht van je buurvrouw is geen bewijs van jouw mislukking; het is geen bewijs van iets. Het is gewoon dinsdag, gekleed in een bepaalde rangschikking van huid. De waardige zet — de enige zet die opstand tegen een onverschillig universum uitmaakt — is luidruchtig oud worden, bij vol volume, in dezelfde zon, zonder in te dienen voor een oordeel dat nooit zal komen.

“Men moet zich Sisyphus vorstellen als gelukkig.”

— Albert Camus, De Mythe van Sisyphus